Hygiena® AlerTox® Sticks Peanut KIT3094 – szybki test paskowy do wykrywania alergenu orzeszka ziemnego, 10 testów

AlerTox® Sticks Peanut – jakościowa detekcja białek orzeszka ziemnego

Hygiena® AlerTox® Sticks Peanut KIT3094 to szybki test immunochromatograficzny typu lateral flow przeznaczony do jakościowego wykrywania antygenów orzeszka ziemnego (Arachis hypogaea) w żywności, próbkach ciekłych, wodzie płuczącej oraz na powierzchniach w środowisku produkcyjnym. Wynik uzyskuje się po 10 minutach i ocenia wizualnie, bez konieczności stosowania specjalistycznego czytnika.

Test wykorzystuje przeciwciało monoklonalne przeciwko głównemu antygenowi orzeszka ziemnego. Metoda umożliwia wykrywanie białka zarówno z surowych, jak i prażonych orzeszków ziemnych i może być stosowana jako element programu kontroli alergenów, monitorowania zanieczyszczeń krzyżowych oraz weryfikacji skuteczności procesów mycia w przemyśle spożywczym.

Aktualna dokumentacja producenta określa granicę detekcji na poziomie 1 ppm białka orzeszka ziemnego, czyli 1 mg/kg lub 1 mg/L próbki. Zakres detekcji wynosi 1–250 000 ppm dla prażonych orzeszków ziemnych oraz 1–150 000 ppm dla orzeszków surowych. Produkt jest testem jakościowym – intensywność linii testowej nie powinna być wykorzystywana do oznaczania ilościowego stężenia alergenu.

Kluczowe cechy AlerTox® Sticks Peanut KIT3094

Szczegółowa specyfikacja techniczna

Zawartość zestawu AlerTox® Sticks Peanut KIT3094

Materiały niewchodzące w skład zestawu

W zależności od analizowanej matrycy mogą być wymagane dodatkowo: AlerTox® Polyphenol Additive ASY3213 dla próbek zawierających polifenole, np. kakao, czekoladę lub miazgę kakaową, jednorazowe rękawiczki laboratoryjne, młynek lub moździerz do homogenizacji próbki, vortex lub wytrząsarka – zalecane, ale niewymagane – nożyczki podczas badania powierzchni oraz opcjonalnie waga o czułości 0,1 g.

Zasada działania AlerTox® Sticks Peanut

AlerTox® Sticks Peanut wykorzystuje immunochromatografię przepływu bocznego. Po ekstrakcji próbki antygeny orzeszka ziemnego wiążą się ze swoistymi przeciwciałami, a powstała mieszanina przemieszcza się kapilarnie wzdłuż membrany testowej.

Jeżeli białko orzeszka ziemnego występuje w próbce na poziomie umożliwiającym detekcję, w strefie testowej T pojawia się barwna linia. Pojawienie się linii kontrolnej C potwierdza prawidłowy przebieg migracji oraz działanie paska.

Intensywność linii T nie jest bezpośrednio proporcjonalna do zawartości alergenu. Producent klasyfikuje AlerTox® Sticks Peanut jako test jakościowy. Jeżeli konieczne jest ilościowe oznaczenie białka orzeszka ziemnego, producent wskazuje zastosowanie metody AlerTox® ELISA Peanut KIT3048.

Surowe i prażone orzeszki ziemne – różnice w charakterystyce testu

AlerTox® Sticks Peanut wykrywa białka zarówno surowych, jak i prażonych orzeszków ziemnych, jednak charakterystyka przy bardzo wysokich stężeniach różni się zależnie od rodzaju materiału.

Jeżeli istnieje podejrzenie bardzo wysokiej zawartości surowego orzeszka ziemnego i otrzymano wynik nieoczekiwanie ujemny, producent zaleca powtórzenie oznaczenia z odpowiednio rozcieńczoną próbką.

Zastosowanie AlerTox® Sticks Peanut

Kontrola surowców i produktów spożywczych

Test może być stosowany do szybkiego screeningu białek orzeszka ziemnego w surowcach, półproduktach i produktach gotowych. Jest szczególnie przydatny w zakładach produkujących żywność na liniach współdzielonych, gdzie orzeszki ziemne występują tylko w części receptur.

Kontrola wody płuczącej

AlerTox® Sticks Peanut może być używany do badania wody po płukaniu naczyń, powierzchni technologicznych i urządzeń tnących. Pozwala to wykorzystać test jako element weryfikacji skuteczności procesu czyszczenia po produkcji zawierającej orzeszki ziemne.

Monitoring powierzchni

Zestaw zawiera wymazówki do kontroli powierzchni roboczych i wyposażenia. Producent zaleca pobieranie próbki z powierzchni co najmniej 4 × 4 cm, czyli 16 cm², lub z linii o długości około 40 cm. Wybrany punkt powinien być reprezentatywny dla ocenianego obszaru.

Kontrola zanieczyszczeń krzyżowych

Test może stanowić element programu zarządzania alergenami podczas zmiany receptury, przezbrojenia linii, kontroli po procesie mycia i monitorowania punktów o podwyższonym ryzyku przeniesienia alergenu.

Więcej rozwiązań znajduje się w kategorii testy do wykrywania alergenów orzechowych oraz w kategorii detekcja alergenów w żywności BestLabs.

AlerTox® Sticks Peanut w workflow kontroli alergenów

1. Zidentyfikuj punkt ryzyka związany z obecnością orzeszków ziemnych lub możliwością zanieczyszczenia krzyżowego.
2. Pobierz reprezentatywną próbkę żywności, cieczy technologicznej, wody płuczącej lub powierzchni.
3. Przeprowadź ekstrakcję zgodnie z procedurą właściwą dla rodzaju próbki.
4. W przypadku matryc zawierających polifenole zastosuj AlerTox® Polyphenol Additive zgodnie z instrukcją.
5. Umieść pasek testowy w przygotowanym ekstrakcie.
6. Odczekaj dokładnie 10 minut.
7. Oceń linię kontrolną C oraz testową T.
8. Udokumentuj wynik zgodnie z obowiązującym SOP.
9. W przypadku wyniku dodatniego wykonaj działania określone w systemie jakości, np. ponowne czyszczenie, dodatkowe pobranie próbki albo badanie potwierdzające.

Sposób użycia – próbki żywności stałej

1. Doprowadź próbkę do temperatury 18–35°C.
2. Rozdrobnij lub homogenizuj materiał możliwie dokładnie.
3. Jeżeli próbka zawiera polifenole, np. kakao, dodaj 1 łyżeczkę AlerTox® Polyphenol Additive ASY3213 do probówki z żółtą nakrętką.
4. Umieść 1 g próbki w probówce z żółtą nakrętką.
5. Alternatywnie użyj dołączonej łyżeczki zgodnie z tabelą producenta właściwą dla rodzaju próbki.
6. Przelej całą zawartość 9 mL buforu ekstrakcyjnego z probówki z niebieską nakrętką do próbki.
7. Zachowaj niebieską nakrętkę – będzie potrzebna w dalszej części procedury.
8. Zamknij probówkę i mieszaj przez minimum 20 sekund na vortexie lub intensywnie ręcznie.
9. Pozostaw próbkę na 2 minuty, aby cząstki stałe mogły opaść.
10. Małą pipetą napełnij niebieską nakrętkę supernatantem.
11. Wyjmij odpowiednią liczbę pasków, trzymając je wyłącznie za niebieski koniec, i natychmiast zamknij pojemnik.
12. Umieść biały koniec paska w ekstrakcie znajdującym się w niebieskiej nakrętce.
13. Odczytaj wynik po 10 minutach.

Sposób użycia – próbki ciekłe i woda płucząca

1. Dokładnie wymieszaj próbkę przed pobraniem reprezentatywnej porcji.
2. Jeżeli próbka zawiera dużo polifenoli, np. czekoladę lub miazgę kakaową, dodaj odpowiedni dodatek ASY3213 zgodnie z instrukcją.
3. Przenieś 1 mL próbki ciekłej do probówki z żółtą nakrętką.
4. Dodaj całe 9 mL buforu ekstrakcyjnego.
5. Zachowaj niebieską nakrętkę.
6. Mieszaj przez co najmniej 20 sekund.
7. Jeżeli ciecz jest mętna, pozostaw ją na około 2 minuty do sedymentacji lub odpowiednio przefiltruj.
8. Za pomocą małej pipety napełnij niebieską nakrętkę supernatantem.
9. Umieść biały koniec paska testowego w przygotowanym ekstrakcie.
10. Odczytaj wynik po 10 minutach.

W przypadku gęstych produktów ciekłych lub półpłynnych, takich jak jogurt czy sos, producent dopuszcza odmierzanie próbki dołączoną jednorazową łyżeczką zgodnie z instrukcją.

Sposób użycia – kontrola powierzchni

1. Do każdej próbki zastosuj czystą, nieużywaną wymazówkę.
2. Zwilż końcówkę wymazówki w probówce zawierającej 9 mL buforu ekstrakcyjnego.
3. Wymazuj badaną powierzchnię zdecydowanym ruchem zygzakowatym, jednocześnie obracając wymazówkę.
4. Skontroluj obszar co najmniej 4 × 4 cm lub linię o długości około 40 cm.
5. Umieść wymazówkę w probówce z żółtą nakrętką i przytnij jej trzonek tak, aby można było zamknąć probówkę.
6. Przelej całą zawartość 9 mL buforu ekstrakcyjnego do probówki.
7. Dociskaj końcówkę wymazówki do wewnętrznej ściany probówki, aby wspomóc ekstrakcję materiału.
8. Mieszaj przez co najmniej 20 sekund na vortexie lub intensywnie ręcznie.
9. Małą pipetą napełnij niebieską nakrętkę ekstraktem.
10. Umieść biały koniec paska testowego w przygotowanym roztworze.
11. Odczytaj wynik po 10 minutach.

Interpretacja wyniku

Nawet słabsza linia testowa powinna być interpretowana zgodnie z aktualną instrukcją. Intensywność linii T nie służy do określania stężenia alergenu.

Swoistość i reakcje krzyżowe

Aktualna walidacja producenta wykazała brak wykrywalnej reaktywności krzyżowej lub interferencji dla szerokiej grupy surowców niezawierających orzeszka ziemnego.

Inne orzechy

Producent nie stwierdził wykrywalnej reaktywności krzyżowej m.in. z:

• migdałem,
• orzechem brazylijskim,
• nerkowcem,
• kasztanem,
• orzechem laskowym,
• makadamią,
• orzechem pekan,
• orzeszkami piniowymi,
• pistacjami,
• orzechem włoskim.

Rośliny strączkowe

Pomimo że orzeszek ziemny botanicznie należy do rodziny Fabaceae, producent nie stwierdził wykrywalnej reaktywności krzyżowej przy badanym poziomie m.in. z ciecierzycą, grochem, fasolą, soczewicą, fasolą lima, łubinem ani soją.

Zboża, nasiona i przyprawy

Brak wykrywalnej reaktywności potwierdzono również m.in. dla jęczmienia, gryki, kukurydzy, owsa, żyta, pszenicy i ryżu, a także kakao, maku, pestek dyni, sezamu i słonecznika oraz wybranych przypraw.

Ograniczenia metody

Efekt hook przy bardzo wysokim stężeniu surowego orzeszka ziemnego

W przypadku surowych orzeszków ziemnych producent podaje zakres detekcji do 150 000 ppm. Powyżej tej wartości może pojawić się efekt hook prowadzący do wyniku fałszywie ujemnego. Jeżeli taki wynik jest podejrzewany, oznaczenie należy powtórzyć z rozcieńczoną próbką.

Przeciążenie testu

Przy wysokich stężeniach sygnał może się osłabiać bez proporcjonalnego spadku zawartości alergenu. Dla surowych orzeszków zjawisko przeciążenia może występować od około 500 ppm, a dla prażonych od około 2500 ppm. Intensywności linii nie należy zatem traktować jako wskaźnika ilościowego.

Wpływ matrycy

Producent zaleca walidację konkretnej matrycy przed rutynowym zastosowaniem. Dotyczy to szczególnie produktów o złożonym składzie, wysokiej lepkości lub nietypowych właściwościach fizykochemicznych.

Polifenole

Próbki zawierające polifenole – m.in. kakao, czekoladę lub miazgę kakaową – wymagają zastosowania AlerTox® Polyphenol Additive ASY3213 zgodnie z aktualną instrukcją producenta.

Wynik nie zastępuje analizy ilościowej

AlerTox® Sticks Peanut jest przeznaczony do screeningu w ramach wewnętrznej kontroli jakości. Producent jednoznacznie wskazuje, że test nie zastępuje laboratoryjnej analizy ilościowej.

AlerTox® Sticks Peanut a SENSIStrip Peanut

Alternatywnym szybkim testem do monitorowania białek orzeszka ziemnego jest SENSIStrip Peanut. Oba rozwiązania wykorzystują technologię lateral flow, ale różnią się konstrukcją zestawu, procedurą i parametrami analitycznymi.

Dobór metody powinien uwzględniać wymaganą czułość, liczbę oznaczeń, rodzaj matrycy oraz sposób dokumentowania wyników. Więcej informacji znajduje się w artykule BestLabs „Wykrywanie alergenu orzecha ziemnego w żywności – szybki test SENSIStrip Peanut”.

Inne testy do alergenów orzechowych

Orzeszek ziemny jest rośliną strączkową, a nie orzechem drzewnym, dlatego jego kontrola wymaga swoistej metody. Do innych alergenów należy stosować dedykowane testy. W ofercie BestLabs dostępne są m.in. AlerTox® Sticks Hazelnut do orzecha laskowego oraz AlerTox® Sticks Almond do migdałów.

Kontrola orzeszka ziemnego w systemie zarządzania alergenami

Orzeszki ziemne i produkty pochodne należą do alergenów wymienionych w załączniku II rozporządzenia (UE) nr 1169/2011. Zakładowy program kontroli może obejmować identyfikację surowców, separację procesów, planowanie kolejności produkcji, walidację i weryfikację mycia oraz kontrolę produktu i powierzchni.

AlerTox® Sticks Peanut może wspierać procedury prowadzone w ramach systemów HACCP, GHP, GMP, BRCGS, IFS Food lub innych programów jakości, ale samo stosowanie testu nie oznacza formalnej certyfikacji zgodności produktu z tymi systemami.

Producent określa jego obszar zastosowania jako research and development, quality assurance oraz quality control pod nadzorem technicznie wykwalifikowanego personelu. Wynik testu powinien być analizowany w połączeniu z regularnym programem zapewnienia jakości i nie powinien stanowić jedynej podstawy do zwolnienia produktu do konsumpcji.

FAQ – AlerTox® Sticks Peanut

Jaka jest granica detekcji AlerTox® Sticks Peanut?

Aktualna instrukcja Hygiena podaje LOD 1 ppm białka zarówno surowego, jak i prażonego orzeszka ziemnego, czyli 1 mg/kg lub 1 mg/L próbki.

Czy test wykrywa prażone orzeszki ziemne?

Tak. AlerTox® Sticks Peanut został zwalidowany zarówno dla surowego, jak i prażonego białka orzeszka ziemnego. Dla prażonych orzeszków producent podaje zakres detekcji 1–250 000 ppm.

Czy test reaguje z orzechem laskowym lub migdałem?

Producent nie stwierdził wykrywalnej reaktywności krzyżowej m.in. z orzechem laskowym, migdałem, orzechem włoskim, nerkowcem, pistacją, pekan, makadamią i innymi badanymi orzechami.

Czy test może być stosowany do powierzchni?

Tak. Zestaw zawiera wymazówki do kontroli powierzchni. Producent zaleca pobieranie próbki z obszaru co najmniej 4 × 4 cm lub z linii o długości około 40 cm.

Czy AlerTox® Sticks Peanut jest testem półilościowym?

Nie. Aktualna instrukcja producenta klasyfikuje go jako test jakościowy. Intensywność linii testowej nie powinna być wykorzystywana do oznaczania stężenia alergenu.

Czy przy bardzo dużej ilości orzeszka ziemnego może wystąpić wynik fałszywie ujemny?

Tak, w przypadku surowego orzeszka ziemnego powyżej 150 000 ppm producent opisuje możliwość efektu hook. Przy podejrzeniu takiej sytuacji badanie należy powtórzyć z rozcieńczoną próbką.

Dobór testu do monitorowania alergenu orzeszka ziemnego

Hygiena® AlerTox® Sticks Peanut KIT3094 umożliwia szybki jakościowy screening białka orzeszka ziemnego w żywności, wodzie płuczącej i na powierzchniach produkcyjnych. LOD 1 ppm dla surowego i prażonego materiału, wizualny odczyt po 10 minutach oraz brak konieczności stosowania specjalistycznego czytnika ułatwiają wykorzystanie testu w rutynowej kontroli QA/QC. Przy interpretacji należy jednak uwzględnić rodzaj badanej matrycy, wymagane zastosowanie dodatku polifenolowego oraz możliwość efektu hook przy bardzo wysokiej zawartości surowego orzeszka ziemnego.