Hygiena® GlutenTox® Home KIT3010 – szybki test do wykrywania glutenu, op. 5 testów

GlutenTox® Home – domowa kontrola glutenu w żywności i napojach

Hygiena® GlutenTox® Home KIT3010 to szybki test immunochromatograficzny typu lateral flow przeznaczony do jakościowego wykrywania glutenu w żywności, napojach oraz wybranych produktach do higieny jamy ustnej. Zestaw został opracowany do użytku konsumenckiego i umożliwia wykonanie badania bez specjalistycznego czytnika lub wyposażenia laboratoryjnego.

GlutenTox® Home wykorzystuje przeciwciało antygliadynowe G12, rozpoznające immunoreaktywne fragmenty prolamin związanych z glutenem. Metoda umożliwia wykrywanie gliadyny pszenicy, sekaliny żyta, hordeiny jęczmienia oraz aweniny niektórych odmian owsa. Użytkownik może wykonać oznaczenie z progiem 5 ppm lub 20 ppm glutenu, dobierając odpowiedni wariant rozcieńczenia zgodnie z instrukcją producenta.

Zestaw zawiera materiały potrzebne do wykonania 5 jednorazowych oznaczeń. Końcowy wynik odczytuje się po 10 minutach jako dodatni, ujemny lub nieważny. GlutenTox® Home jest testem jakościowym względem wybranego progu detekcji – nie służy do oznaczania dokładnego stężenia glutenu ani do diagnostyki celiakii.

Kluczowe cechy GlutenTox® Home KIT3010

Specyfikacja techniczna

Zawartość zestawu GlutenTox® Home – 5 testów

Materiały przydatne, ale niedostarczane w zestawie

Producent wymienia jako materiały pomocnicze moździerz lub inne narzędzie do rozdrabniania próbki, jednorazowe rękawiczki bezpudrowe, alkohol etylowy do przygotowania czystej powierzchni roboczej, wagę o dokładności 0,1 g oraz zegarek lub stoper.

Jak działa GlutenTox® Home?

GlutenTox® Home wykorzystuje przeciwciało G12, które rozpoznaje określone immunoreaktywne sekwencje występujące w prolaminach zbóż zawierających gluten. Po ekstrakcji glutenu z próbki i odpowiednim rozcieńczeniu przygotowany roztwór nanoszony jest do strefy próbki S kasety lateral flow.

Podczas migracji próbki przez membranę dochodzi do reakcji immunologicznej. Jeżeli zawartość rozpoznawanej frakcji glutenu przekracza wybrany próg detekcji, w strefie T pojawia się czerwona linia testowa. Niezależnie od wyniku prawidłowo wykonane oznaczenie powinno wygenerować niebieską linię kontrolną C.

GlutenTox® Home wykrywa prolaminy związane m.in. z:

• pszenicą – gliadynę,
• żytem – sekalinę,
• jęczmieniem – hordeinę,
• niektórymi odmianami owsa – aweninę zdolną do reakcji w teście.

Dwa progi detekcji – 5 ppm i 20 ppm

Jedną z istotnych cech GlutenTox® Home jest możliwość przeprowadzenia testu z dwoma różnymi progami czułości. Nie są to dwa różne zestawy – próg dobierany jest podczas etapu rozcieńczenia ekstraktu.

Przy ustawieniu 5 ppm wynik dodatni oznacza detekcję powyżej tego poziomu, natomiast przy wariancie 20 ppm wynik dodatni odpowiada przekroczeniu progu około 20 ppm. Test nie podaje dokładnej zawartości glutenu w ppm.

GlutenTox® Home a próg „bezglutenowy” 20 mg/kg

W Unii Europejskiej określenie „bezglutenowy” może być stosowane w odniesieniu do żywności sprzedawanej konsumentowi końcowemu, jeżeli zawartość glutenu nie przekracza 20 mg/kg. GlutenTox® Home umożliwia wykonanie testu właśnie z progiem 20 ppm, a także z bardziej czułym progiem 5 ppm.

Wynik domowego testu ma jednak charakter screeningowy i odnosi się do konkretnej pobranej próbki. Nie jest laboratoryjnym certyfikatem partii ani ilościowym oznaczeniem zawartości glutenu w całym produkcie.

Zastosowanie GlutenTox® Home

Żywność stała

Test może być stosowany do badania wielu rodzajów produktów spożywczych, m.in. pieczywa, ciastek, wypieków, przekąsek, mąk, przypraw, płatków, produktów mięsnych, rybnych i produktów przetworzonych. Przed wykonaniem testu próbka powinna zostać możliwie dokładnie rozdrobniona i ujednorodniona.

Napoje i produkty płynne

GlutenTox® Home może być stosowany do badania płynów oraz produktów półpłynnych, np. mleka, soków, jogurtów, zup, sosów i kremów. Próbki płynne należy dokładnie wymieszać przed pobraniem, a próbki półpłynne ujednorodnić czystą łyżeczką lub innym odpowiednim narzędziem.

Produkty do higieny jamy ustnej

Aktualna dokumentacja producenta obejmuje również produkty do higieny jamy ustnej, takie jak płyny do płukania jamy ustnej i pasta do zębów. Materiały te należy przygotowywać zgodnie z procedurą przeznaczoną dla próbek płynnych lub półpłynnych.

Kontrola posiłków poza domem

Kompaktowy zestaw może być stosowany podczas kontroli konkretnych porcji żywności w domu lub poza nim. Ze względu na możliwość nierównomiernego rozmieszczenia glutenu kluczowe znaczenie ma jednak pobranie reprezentatywnej próbki ze wszystkich istotnych części badanego produktu.

Więcej rozwiązań do oznaczania glutenu znajduje się w kategorii testy do wykrywania glutenu BestLabs.

Jak przygotować próbkę do GlutenTox® Home?

1. Ujednorodnienie materiału

Próbkę płynną należy energicznie wymieszać. Materiał półpłynny lub ciastowaty należy dokładnie ujednorodnić czystą łyżeczką, natomiast próbkę stałą rozdrobnić możliwie dokładnie. Bardzo twarde produkty można wcześniej podzielić na mniejsze fragmenty.

2. Pobranie próbki

Jeżeli użytkownik dysponuje odpowiednią wagą, producent zaleca pobranie 1 g próbki. Dla cieczy można pobrać 1 mL. Alternatywnie można wykorzystać dołączoną łyżeczkę i ilość określoną w tabeli instrukcji odpowiednio do rodzaju produktu.

3. Ekstrakcja

Próbkę umieszcza się w butelce ekstrakcyjnej z żółtą nakrętką. Następnie butelkę należy zamknąć i energicznie wytrząsać przez co najmniej 2 minuty.

Po wytrząsaniu próbkę pozostawia się na około 5 minut, aby cząstki stałe opadły. Rzeczywisty czas sedymentacji może zależeć od charakteru produktu.

Wykonanie testu krok po kroku

1. Przygotuj reprezentatywną i jednorodną próbkę.
2. Przenieś odpowiednią ilość próbki do butelki z żółtą nakrętką.
3. Zamknij butelkę i energicznie wytrząsaj przez minimum 2 minuty.
4. Pozostaw ją na około 5 minut, aby cząstki mogły opaść.
5. Otwórz butelkę rozcieńczającą z niebieską nakrętką.
6. Jednorazową pipetą pobierz płyn znad osadu z butelki ekstrakcyjnej.
7. Dodaj 10 kropli dla progu 5 ppm albo 2 krople dla progu 20 ppm.
8. Delikatnie mieszaj butelkę rozcieńczającą przez co najmniej 15 sekund.
9. Otwórz saszetkę z kasetą GlutenTox® Home dopiero bezpośrednio przed użyciem.
10. Używając nowej pipety dostarczonej z kasetą, pobierz roztwór z butelki z niebieską nakrętką.
11. Nanieś 10 kropli do strefy próbki S kasety.
12. Odczekaj 10 minut i odczytaj wynik.

Przy dużym stężeniu glutenu linia testowa może pojawić się wcześniej, nawet po około 1–2 minutach, jednak końcowy odczyt należy wykonać po 10 minutach. Producent zaleca, aby nie interpretować kasety po przekroczeniu tego czasu.

Interpretacja wyniku

Brak linii kontrolnej może być związany m.in. z niewystarczającą ilością próbki, nieprawidłowym wykonaniem procedury albo pogorszeniem jakości odczynników.

Co oznacza wynik ujemny?

Wynik ujemny oznacza, że w konkretnej przebadanej próbce zawartość wykrywanej frakcji glutenu znajdowała się poniżej wybranego progu testu – 5 lub 20 ppm. Nie należy utożsamiać takiego wyniku z absolutnym potwierdzeniem braku glutenu w całym produkcie.

Producent zwraca uwagę na znaczenie reprezentatywnego pobrania próbki. Jeżeli produkt składa się z kilku różnych elementów, próbka powinna obejmować każdą z istotnych części i zostać dokładnie ujednorodniona. Nierównomierne rozmieszczenie glutenu może prowadzić do wyniku fałszywie ujemnego.

Swoistość testu G12

Według producenta GlutenTox® Home rozpoznaje toksyczną frakcję prolamin pochodzących z pszenicy, żyta i jęczmienia oraz z tych odmian owsa, których awenina wykazuje odpowiednią reaktywność.

W badaniach swoistości producent nie obserwował dodatniego sygnału dla szeregu naturalnie bezglutenowych składników roślinnych, takich jak:

• ryż,
• kukurydza,
• soja,
• gryka,
• sezam,
• proso,
• teff,
• komosa ryżowa,
• amarantus.

Ograniczenia GlutenTox® Home

Produkty z polifenolami i taninami

Skuteczność ekstrakcji glutenu może być mniejsza w produktach zawierających polifenole lub taniny, np. czekoladę, czarną herbatę, kawę, wino i owoce jagodowe. Przy umiarkowanej zawartości tych składników producent zaleca stosowanie wariantu o maksymalnej czułości, czyli 10 kropli ekstraktu i próg 5 ppm.

Produkty o bardzo wysokiej zawartości polifenoli

GlutenTox® Home nie jest rekomendowany dla próbek, w których ponad około 70% produktu stanowią składniki bogate w polifenole i taniny, np. czekolada o bardzo wysokiej zawartości kakao, czarna herbata, kawa, wino lub określone owoce jagodowe. Ekstrakcja może być wtedy niewystarczająca i prowadzić do niedoszacowania zawartości glutenu.

Przeciwutleniacze

Obniżona efektywność ekstrakcji może również występować w próbkach zawierających przeciwutleniacze, w tym witaminy A, E i C. W takich przypadkach producent zaleca pracę przy maksymalnej czułości.

Intensywna obróbka termiczna

Produkty poddane obróbce cieplnej w temperaturze powyżej 180°C mogą charakteryzować się niższą efektywnością ekstrakcji glutenu. Również w tej grupie próbek producent zaleca stosowanie wariantu 5 ppm.

Niejednorodna próbka

Gluten może być rozmieszczony w żywności nierównomiernie. Przebadanie wyłącznie jednego małego fragmentu produktu może dlatego nie być reprezentatywne. Homogenizacja i prawidłowe pobranie próbki są kluczowymi elementami procedury.

GlutenTox® Home a GlutenTox® PRO i SENSIStrip® Gluten

GlutenTox® Home został opracowany przede wszystkim do kontroli żywności przez użytkownika konsumenckiego. Do profesjonalnej kontroli procesów i środowiska produkcyjnego w ofercie BestLabs dostępne są inne rozwiązania.

Pełną ofertę można znaleźć w kategorii testy do wykrywania glutenu oraz w nadrzędnej kategorii detekcja alergenów i składników żywności.

Przechowywanie i prawidłowe przygotowanie stanowiska

GlutenTox® Home należy przechowywać w temperaturze 15–25°C. Saszetki z kasetami powinny pozostawać zamknięte do momentu bezpośrednio poprzedzającego wykonanie testu.

Producent zaleca stosowanie bezpudrowych rękawiczek jednorazowych, aby ograniczyć ryzyko przypadkowej kontaminacji. Jeżeli rękawiczki nie są dostępne, przed testem należy dokładnie umyć ręce.

Narzędzia i powierzchnie, które będą kontaktowały się z próbką, należy wcześniej dokładnie umyć wodą z detergentem, wypłukać, a po oczyszczeniu producent rekomenduje dodatkowe przetarcie czystą ściereczką zwilżoną alkoholem.

GlutenTox® Home a kontrola żywności bezglutenowej

W Unii Europejskiej określenie „bezglutenowy” może być stosowane, gdy produkt sprzedawany konsumentowi końcowemu zawiera nie więcej niż 20 mg/kg glutenu. Wariant testu GlutenTox® Home ustawiony na próg 20 ppm umożliwia jakościową kontrolę próbki względem tej wartości, natomiast wariant 5 ppm zapewnia większą czułość screeningu.

GlutenTox® Home nie zastępuje jednak akredytowanej analizy ilościowej, dokumentacji producenta żywności, systemu kontroli alergenów ani oznakowania produktu. Wynik odnosi się do przebadanej próbki i powinien być interpretowany z uwzględnieniem reprezentatywności pobrania oraz ograniczeń matrycy.

Więcej informacji dotyczących oznaczania glutenu znajduje się w artykule BestLabs „Wykrywanie glutenu – precyzyjne testy laboratoryjne w diagnostyce i kontroli żywności”.

FAQ – GlutenTox® Home

Jaka jest granica detekcji GlutenTox® Home?

Test umożliwia wybór progu 5 ppm lub 20 ppm glutenu. Maksymalną czułość 5 ppm uzyskuje się, dodając 10 kropli ekstraktu do butelki rozcieńczającej. Dla progu 20 ppm stosuje się 2 krople.

Czy GlutenTox® Home jest testem półilościowym?

Nie. Aktualna instrukcja producenta określa wynik jako jakościowy względem wybranego limitu detekcji. Test informuje, czy zawartość wykrywanego glutenu jest powyżej lub poniżej ustawionego progu, ale nie podaje dokładnego wyniku liczbowego.

Po jakim czasie należy odczytać wynik?

Końcowy wynik należy odczytać po 10 minutach. Przy dużej zawartości glutenu linia testowa może pojawić się wcześniej, jednak producent zaleca wykonanie ostatecznej interpretacji po 10 minutach i nieodczytywanie kasety po dłuższym czasie.

Czy GlutenTox® Home wykrywa gluten w owsie?

Przeciwciało G12 może wykrywać aweniny niektórych odmian owsa, które wykazują odpowiednią immunoreaktywność. Parametr ten należy odróżnić od kwestii zanieczyszczenia owsa pszenicą, jęczmieniem lub żytem.

Czy wynik ujemny gwarantuje, że cały produkt jest bezglutenowy?

Nie. Wynik dotyczy konkretnej przebadanej próbki i wybranego progu 5 lub 20 ppm. Jeżeli gluten jest rozmieszczony nierównomiernie, niereprezentatywne pobranie próbki może prowadzić do wyniku, który nie odzwierciedla całego produktu.

Czy GlutenTox® Home służy do diagnozowania celiakii?

Nie. GlutenTox® Home bada obecność glutenu w produktach. Nie jest testem diagnostycznym wykonywanym na materiale pochodzącym od człowieka i nie służy do rozpoznawania celiakii.

GlutenTox® Home – wybór progu 5 lub 20 ppm zależnie od zastosowania

Hygiena® GlutenTox® Home KIT3010 umożliwia wykonanie pięciu jakościowych oznaczeń glutenu bez specjalistycznej aparatury. Przeciwciało G12, możliwość wyboru progu 5 lub 20 ppm oraz procedura obejmująca ekstrakcję i kontrolowany etap rozcieńczenia pozwalają stosować zestaw do dodatkowej kontroli różnych produktów spożywczych i napojów. Dla wiarygodności wyniku kluczowe znaczenie mają prawidłowa homogenizacja, reprezentatywne pobranie próbki, zachowanie wskazanej liczby kropli oraz odczyt dokładnie po 10 minutach.